تبلیغات
اخضرات - چهارچوب‌های فکری فرهنگی نسل حاضر به سرعت در حال تغیر است

اخضرات ادرس که دیدگاه سیاسی، دینی ، اجتماعی و فرهنگی را نشر می کند. نظرات سالم شما بنده راکمک خواهد کرد .
تاریخ:دوشنبه 14 مرداد 1392-10:23 ب.ظ

چهارچوب‌های فکری فرهنگی نسل حاضر به سرعت در حال تغیر است

در این که همواره بین نسل‌ها تفاوت و فاصله وجود دارد، بحثی نیست. آن چه بین صاحب‌نظران این عرصه مورد اختلاف است، شکاف و گسست نسل‌هاست. برخی از صاحب‌نظران بر این باورند که جامعه ما سالیانی است از این عارضه رنج می‌برد و همین امر خانواده را به عنوان سلول جامعه دچار بحران و چالش کرده است... 

اگر معتقد به شکاف نسلی باشیم به طور طبیعی به گسست و انقطاع نسل‌ها نیز معتقد خواهیم بود. آن‌هایی که معتقد به گسست نسلی هستند، کاهش دل‌بستگی نسل جوان به فرهنگ و ارزش‌های فرهنگی نسل بالغ را یکی از نشانه‌های این امرمی دانند. فقدان فصل مشترک عاطفی نیز دیگر عاملی است که می‌تواند به گسست بینجامد. جامعه‌شناسان، گسست نسلی را ناشی از این امرمی داند که جامعه نتواند اصول و ایده‌های خود را که بر اساس آن شکل‌گرفته به نسل‌های بعد منتقل کند. به هر حال تفاوت در آرمان، تفاوت در الگو یابی و گروه‌های مرجع، تفاوت در اصطلاحات روزمره، تفاوت در ظاهر و تفاوت در انتظار از زندگی و در سبک زندگی، از جمله مواردی است که می‌توان در مقایسه نسل‌ها با یکدیگر جست‌وجو کرد. این تفاوت‌ها گاه از سن و سال ناشی می‌شود و گاه از شرایط و تحولات جامعه و جهان. به باوری جامعه‌شناسان اکنون بین نسل‌ها گسست ایجاد شده است و بین آن‌ها تفاوت‌های قابل‌توجهی وجود دارد. به ویژه که امروز نسل‌ها با ویژگی‌های فرهنگی و فکری‌شان تعریف می‌شوند. چارچوب‌های فرهنگی و فکری نسل حاضر با شتاب در حال تغییر است، آن هم به دلیل آمدن رسانه‌های مختلف وجود انواع رسانه‌ها درکشور، مهم‌ترین عامل در تغییر نسل‌هاست. در دوران انقلاب‌ها کتاب تأثیرگذار بوده؛ به عبارت دیگر رسانه اصلی کتاب بود و افراد هم بیش از هر چیز از کتاب تأثیرمی پذیرفتند؛ اما حالا نسل تلویزیون، ماهواره وانترنیت ظهور کرده در این جا تفاوت‌ها آشکارمی شود چون دیدگاه‌ها و جهان‌بینی این دو نسل نمی‌توانست یکسان باشد. البته نسل اینترنت هنوز در کشور ما به طور کامل ویژگی‌های خود را بروز نداده است و باید منتظر ماند و دید که نسل کنونی چگونه شکل نهایی خود را پیدا خواهد کرد. 

این گسست نسل‌ها پیامدهایی را در پی دارد مهم‌ترین پیامد گسست نسل‌ها، ایجاد بحران‌های اجتماعی است. پدرها و مادرها یک قسم فکرمی کنند و فرزندانشان قسم دیگری. به نظر من یکی از دلایل مهمی که باعث ایجاد بحران خانواده شده، همین مسئله است. گاهی شدت تغییرات به گونه‌ای است که بین برادرها و یا خواهرها هم فاصله می‌افتد و آن‌ها هم ممکن است حرف یکدیگر را نفهمند. تفاوت دیدگاه در جامعه ما در بعضی از خانواده‌ها خود را خیلی آشکار نشان داده است و در بعضی از خانواده‌ها کمتر؛ ولی در هر صورت امری است که در جامعه ما بحران‌هایی را ایجاد کرده است و حتی ممکن است دامنه آن بیشتر شود اگر دقیق باشیم 

راهای برای مقابله با این بحران وجود دارد
ما اگرمی خواهیم با این بحران مقابله کنیم یا حداقل از پیامدهای منفی آن بکاهیم؛ باید رسانه شناسی کنیم. چون همان طور که گفتم در مورد این مسئله رسانه‌ها حرف اول را می‌زنند. لذا باید مشخص شود که رسانه‌ها تا چه حد باید اثرگذار باشند و تا کجا باید پیش بروند. به عبارتی باید توازن رسانه‌ای ایجاد شود این کاری است که دیگران هم کرده‌اند. در بیشتر جوامع غربی رسانه‌ها کنترل شده هستند و تا حد قابل‌توجهی حوزه‌های تأثیر و کار آیی آن‌ها روشن است. این‌طور نیست که کاملاً آزاد باشند و هر کاری که دوست دارند انجام دهند. رسانه‌های آن‌ها برای جامعه خودشان برنامه‌ریزی‌شده عمل می‌کنند؛ ولی در جامعه ما این قسم نیست. ما یک کشور وابسته به خارجی‌ها هستیم و درآمد داخلی هم نداریم و اینجا است که ما تعریف درست و بازشناسی عوامل مخرب رسانه را در دست نداریم یعنی همه کارها و رفتارها باید حساب شده باشد. ما کمپیوتر را واردمی کنیم؛ بدون این که ملتزم به فرهنگ آن باشیم. حتی این
کمپیوتر گاهی همان حسابگری معمول را هم از ما می‌گیرد در خانواده‌های ما از کمپیوتر ر برای دیدن فیلم و برای بازی و سرگرمی استفاده می‌شود. انگار که این وسیله در اصل هم وسیله‌ای برای سرگرمی بوده است؛ حداکثر این است که برخی از ما از آن برای اتصال به اینترنت استفاده می‌کنیم. البته آن هم نه اینترنتی که یک منبع تحقیق و یا یک منبع علمی است و با آن می‌توان اطلاعات تازه و زیادی کسب کرد. در خیلی از موارد اینترنت ما هم مثل همان استفاده از کمپیوتر شده است  و بیشتر حالت سرگرمی دارد. ما برای استفاده ازکمپیوتر، رسانه و اینترنت برنامه‌ریزی درستی نداریم البته منظور از استفاده درست همان طور که به طور مجمل گفتم، استفاده درست به طور فراگیر است؛ وگرنه در بسیاری از مراکز علمی، تجاری و اداری کشور از این‌ها به درستی استفاده می‌شود؛ ولی منظور من این است که همه کسانی که کمپپوتر دارند و یا به اینترنت دسترسی دارند باید به درستی از آن‌ها استفاده کنند و برای خود برنامه‌ریزی داشته باشند. حتی اگر ما فرض را بر این بگیریم که از این‌ها درست استفاده می‌شود، باز باید این سؤال را بپرسیم که مگر افراد یک جامعه چقدر باید از تلویزیون یا کمپیوتر و اینترنت استفاده کنند. آیا وجود این‌ها ما را از دیگر رسانه‌ها بی‌نیاز کرده است؟ یعنی باید بپرسیم که در شرایط حاضر کتاب چه جایگاهی دارد، روزنامه‌ها چه جایگاهی دارند، تعلیم تربیت چه جایگاهی دارد. 
تجدد را تا چه حد در گسست بین نسل‌ها موثرمی دانید 
تجدد در واقع خودش را در همین قسم چیزها نشان می‌دهد و این‌ها شکل‌های بیرونی تجدد هستند. شاخص‌ترین بحث در موضوع تجدد همین بحث رسانه‌هاست. 
علاوه بر کنترل رسانه‌ها برای پیش‌گیری از گسست میان نسل‌ها راه‌های دیگری هم برای کم کردن از پیامدهای ناشی از آن وجود دارد.
آن این است که موضوع نقد و نقدپذیری هم خیلی موثراست دراین جا، برای این کار باید هم قدرت نقد کردن و هم قابلیت نقدپذیری جامعه را بالا ببریم فرهنگ با نقد است که پیشرفت می‌کند ولی جای نقد در جامعه ما خالی است ما برای مقابله باهر مشکلی باید با نقد وارد شویم نبود نقد، برای ما پیامدهای منفی زیادی داشته است 
بنابراین یکی از راهای  مقابله با مشکلات موجود را منوط به فرهنگ‌سازی می داینم در عرصه‌های مختلف زندگی.
 مراکز آموزشی، دانشگاه‌ها باید پیش‌قدم شود، فرهنگ نقد و نقدپذیری را در جامعه نهادینه سازد آن‌ها می‌توانند به طور صحیح در این مسیر گام بردارد. دانشگاها در زمینه فرهنگ‌سازی، بیش از هر جای دیگرمی توانند کارساز باشند. ما برای زندگی جدید نیاز به فرهنگ جدید هم داریم و این نیاز نسل حاضر ماست که برای بهتر شدن وضعیت جامعه فرهنگی ما سرمایه‌گذاری فکری و فرهنگی شود و افغانستان نیاز دارد به طرف ثبات سیاسی فرهنگی و آموزشی گام بردارد و تنها را نجات ما رشد تعلیم و تربیت 
میباشند.



نوع مطلب : فرهنگی واجتماعی